Op pad met Jeroen Wubben
Bij aankomst konden we nog een parkeerplekje bemachtigen achter het gebouw. Het was een gezellig komen en gaan van HHSK-auto’s, leveranciers en slibwagens. Binnen kwamen we naast collega’s van afvalwaterketen ook een handjevol watersystemers tegen. Het pand doet mij achter sommige deuren, in de donkere gangen en al kijkend naar de kelder via het trappengat, denken aan de fabriek uit ‘Stranger Things’. Jeroen vertelde dat de meeste ruimtes van het gebouw lang niet in gebruik zijn geweest. “De lege ruimtes zijn omgebouwd naar kantoorplekken, zodat hier meer collega’s kunnen werken.”
LED, bubbels en zon
We liepen naar buiten en ik moest weer even wennen aan de geur. Die geur nam verder toe, toen we richting de achterkant van het terrein liepen waar de beluchtingstanks staan. Jeroen vertelde mij waar ze op deze zuivering mee bezig zijn. “We wekken hier zelf elektriciteit op met zonnepanelen. Ze liggen al op de daken van de beluchtingstanks en later dit jaar gaan we ook zonnepanelen op de grond plaatsen. ”
De zuiveringen blijken de perfecte plek voor zonnepanelen. Grote, open terreinen in eigen beheer waar de opgewekte energie direct gebruikt kan worden voor het zuiveringsproces. “Het zuiveren van afvalwater kost enorm veel energie. We wekken daarom niet alleen eigen elektriciteit op, we kijken ook waar we het verbruik kunnen verminderen. Overigens zijn we wel heel efficiënt: de totale vuillast van een jaar van één persoon zuiveren wij voor slechts 15 á 17 kWh. Alleen zuiveren we voor heel veel inwoners…. ” Zo werken ze aan een energie zuinigere manier van het beluchten van afvalwater en krijgt het gebouw een duurzame facelift. “We gaan alle lampen vervangen voor LED verlichting. Dat doen we op alle zuiveringen en het gaat om wel 750 armaturen! Ook hebben we een flinke klus aan het isoleren van het gebouw, wat nodig is als we van het aardgas af willen en elektrisch willen verwarmen.”
Het is een bruisend gebeuren van niet alleen bubbelend afvalwater maar dus ook verduurzaming op de zuivering.
De duurzame droom
We doen het als waterschappen goed op het gebied van verduurzaming. In 2008 hebben alle waterschappen zich gecommitteerd aan het convenant Meerjarenafspraken Energie. Hier stonden duidelijk doelen in om klimaatverandering tegen te gaan. “Door de scherp gestelde doelen en de jaarlijkse monitoring was er geen ontkomen aan. We moesten écht aan de bak om energieneutraal te worden. Zelf hebben we toen een ambitie opgeschreven van 2% besparing met jaar. Om dit ambitieuze doel te halen kwamen er middelen beschikbaar zoals tijd en geld. In 2020 liep het convenant af. We zijn na al deze jaren nu zo goed op dreef, dat we door blijven gaan tot we het ultieme hebben bereikt: klimaatneutraal in 2035 en geen uitstoot meer van CO₂.”
Wat denk jij dat we bij HHSK nog kunnen leren als het gaat om duurzaamheid?
Deze vraag stelde ik aan Jeroen, en het antwoord is ook gelijk een oproep. “Omdat we bij het zuiveringsproces verre uit de meeste energie verbruiken, ruim 75% van ons totale verbruik als waterschap, was dit een logisch punt om te beginnen. Nu we grote stappen maken, verschuift het aandeel in verbruik en uitstoot. Ook de rest van HHSK moet aan de bak.” We bespraken onder andere de transportbewegingen en het woon-werkverkeer. “Vraag jezelf af of het duurzamer kan. En als je het niet weet, vraag het aan onze collega’ programma Duurzaam! Alleen samen behalen we uiteindelijk het doel om klimaatneutraal te worden.”
En voor jezelf, wat zou jij nog willen leren?
De ontwikkelingen in het opwekken en opslaan van energie staan niet stil. “Ik ben benieuwd naar de mogelijkheden voor de opslag van de door ons opgewekte energie. Als we meer gaan produceren dan we verbruiken, kunnen we terug leveren aan het elektriciteitsnet. Maar het zelf opslaan en gebruiken op momenten dat de zon minder of niet schijnt, bijvoorbeeld ’s nachts of in de winter, is misschien nóg interessanter. Daarom zou ik graag meer willen weten en testen met batterijen. Ik zou willen leren over de toepassing ervan op de zuivering, maar misschien ook in andere processen bij HHSK.”